Κυριακή, Απριλίου 01, 2007

ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΧΕΛΙΔΟΝΙ


ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΧΕΛΙΔΟΝΙ

Ήλθες, ήλθες, χελιδόνι,
για να διώξεις το χειμώνα,
ήλθες μ' άνθη να στολίσεις
της καλής μας γης το χώμα.

Έλα, έλα, χελιδόνι,
σε προσένει η φωλιά σου,
έλα, έλα, να σκορπίσεις
το γλυκό κελάδημά σου.

Ήλθες, ήλθες, χελιδόνι,
την ακούμε τη λαλιά σου,
ήλθες, ήλθες και απλώνεις
μια χαρά σαν τη χαρά σου.

[Δημοσιεύτηκε: Παιδικός Αστήρ, 20.04.1913]

Δον Κιχώτες

Ένα ενδιαφέρον άρθρο της Αλεξάνδρας Σαμουήλ από το ΒΗΜΑ γύρω από την υποδοχή και την πρόσληψη του «Δον Κιχώτη» στην Ελλάδα, στο οποίο γίνεται εκτενής αναφορά στο σχετικό ποίημα του Καρυωτάκη. Δείτε το εδώ.

Όπως αναφέρει η αθρογράφος, η μετάφραση του «Δον Κιχώτη» στα ελληνικά από τον Κ. Καρθαίο (η οποία δημοσιευόταν σε συνέχειες στο περιοδικό Ο Νουμάς, 1919-1921) αποτέλεσε σημαντικό εκδοτικό γεγονός για τα νεοελληνικά λογοτεχνικά πράγματα και προσέλκυσε το ενδιαφέρον όχι μόνο του αναγνωστικού κοινού, αλλά και των νεοελλήνων λογοτεχνών, οι οποίοι βρήκαν ερείσματα έμπνευσης στο κλασικό μυθιστόρημα του Θερβάντες (το θεωρούμενο, εξάλλου, πρώτο μοντέρνο μυθιστόρημα).

Παρασκευή, Μαρτίου 30, 2007

ΣΤΕΡΝΟ ΦΙΛΙ


ΣΤΕΡΝΟ ΦΙΛΙ

Και μ' άφησες, αγάπη μου, στα στήθια σου να γείρω.
Ένας χρυσός Παράδεισος μου θάμπωσε τα μάτια,
της βελουδένιας σάρκας σου με μέθυσε το μύρο,
και στο μυαλό μου χτίστηκαν ονείρωνε παλάτια.

Παλάτια που γκρεμίστηκαν. Να, σήμερα πεθαίνεις!
Τα χλωμιασμένα χείλια σου μού δίνεις να φιλήσω
και μου λαλούν τα μάτια σου στη γλώσσα της χαμένης
αγάπης μας: «Πηγαίνω κει, από τον ήλιο πίσω».

Γονάτισα, σε φίλησα. Ω, το στερνό φιλί μου!
Σαν έσμιξαν τα χείλια μας, η θεϊκιά ψυχή σου
πετάχτηκε απ' το στόμα σου κ' εχύθη στο κορμί μου·
και σου 'πα τότε με χαρά: «Αγάπη μου, κοιμήσου».

[Δημοσιεύτηκε: Ελλάς, 02.07.1915]

ΤΟ ΠΙΑΝΟ


ΤΟ ΠΙΑΝΟ

Μπροστά στο πιάνο κει το μεγαλόπρεπο
πανώρια κόρη κάθεται
κι απλώνει στ' άσπρα πλήχτρα του ανάλαφρα
τα χέρια της τ' ασπρότερα.

Ριγούν αυτά στ' ονειρευτί της άγγισμα
κι όλο πηδάν χαρμόσυνα
στα χάδια που τα δάχτυλα τ' αφρόπλαστα
ατέλειωτα σκορπίζουνε.

Και χύνονται στη μυρωμένη κάμαρα
που λάμπει ολοφώτιστη
τρελοί σκοποί, απόκοσμοι, ουράνιοι
και μελωδίες βαγνέριες.

Γιομάτη πόνο μια στροφή ακούγεται,
βαριά χτυπούν τα δάχτυλα,
και σαν σιγοπηδά το πιάνο φαίνεται
πως τρέμει μες στο θρήνο του.

Και τ' ανθογυάλι' αυτά που το στολίζουνε
κουνιούντ', ανατριχιάζουνε
με τ' άνθια τους μαζί, που χάμω γέρνουνε --
θαρρείς από τη λύπη τους.

[Δημοσιεύτηκε: Ελλάς, 03.05.1915]

Πέμπτη, Μαρτίου 29, 2007

ΔΙΑΒΑΙΝΟΥΝ


ΔΙΑΒΑΙΝΟΥΝ

Διαβαίνουν οι χανούμισσες! Μεριάστε σεις, διαβάτες,
κρυφτείτε να θαυμάσετε την ομορφιά, τη χάρη
που θα προβάλει γελαστή. Αργοδιαβαίνουν -- να τες! --
με τη δειλή περπατησιά, με το κρυφό καμάρι.

Κοιτάχτε τες, ασκέπαστες, γεμάτες από νιάτα
σε μαύρο φόντο λάμπουνε -- σαν μαγικά αστέρια
στης νύχτας το τρισκόταδο -- ολόασπρα, αφράτα
κεφάλια ηλιογέννητα κι αφροπλασμένα χέρια.

Ω, πόσους λάγνους πόθους προδίδει αυτό το βλέμμα
π' αστράφτει και θαμπώνει! Και ποιο ερωτομίλημα
να σιγολέν τα χείλια τους -- που λες πως στάζουν αίμα --
σαν ποτίζουν τον πασά με το γλυκό τους φιλήμα;

[Δημοσιευτήκε: Ελλάς, 15.02.1915]

Τρίτη, Μαρτίου 27, 2007

ΑΝΟΙΞΗ


ΑΝΟΙΞΗ

Έφτασ' η ώρια Άνοιξη -- το λεν τα χελιδόνια --
κι ο σκυθρωπός Χειμώνας εκίνησε να φύγει·
του στέλνει κείνη λούλουδα, αυτός της ρίχνει χιόνια,
και με τ' αθώο γέλιο της τα δάκρυά του σμίγει.

Στο γαλανό παλάτι του ο Φοίβος τριγυρίζει
και, χύνοντας, αφόβιστα ολόχρυσες αχτίδες,
σ' ό,τι στο δρόμο του βρεθεί το χρώμα του χαρίζει
κι αφήνει πίσω του χαρά και άσβεστες ελπίδες.

Τα δέντρα πρασινίσανε και γιόμισαν λουλούδια·
του πιστικού ακούγεται η γέρικη φλογέρα
να σιγολέει άφταστα κάθε πρωί τραγούδια,
και τα πουλιά να κελαηδούν τον ύμνο τους στη μέρα.

Παντού ξεχύνετ' η χαρά. Μόνον εσύ, μικρή μου,
βλέπεις τις τόσες ομορφιές με μάτια δακρυσμένα.
Έλα να βρεις παρηγοριά στ' ολόθερμο φιλί μου!
Επρόβαλε η Άνοιξη! Ξέχνα τα περασμένα!

[Δημοσιεύτηκε: Παρνασσός, 04.05.1914]

Δευτέρα, Μαρτίου 26, 2007

ΦΙΛΗΜΕΝΗ


ΦΙΛΗΜΕΝΗ

Καθόμαστε αμίλητοι -- θυμήσου κοπελιά μου --
ερόδιζες από ντροπή -- αλήθεια 'ναι ή ψέμα; --
κι άφηνες το κεφάλι σου να σιγογύρει χάμου
όταν το βλέμμα σ[ου] έσμιξε με το δικό μου βλέμμα.

Σου ζήτησα ο άμοιρος ένα φιλί μονάχα·
εσύ μου το αρνήθηκες με τη γλυκιά φωνή σου
κ' έγειρες το κεφάλι σου -- να το θυμάσαι τάχα; --
μα 'γω το «ναι» εδιάβασα στα μάτια, τη μορφή σου.

Σ' αγκάλιασα, σε φίλησα, χωρίς να σε ρωτήσω·
εσύ φαινόσουν, πονηρή, πως ήσουν θυμωμένη
και να ξεφύγεις ήθελες... μα όχι να σ' αφήσω·
εγλίστρισες και μου 'φυγες... εισ' όμως φιλημένη.

[Δημοσιεύτηκε: Παρνασσός, 27.04.1914]

Κυριακή, Μαρτίου 25, 2007

ΜΑΡΑΙΝΕΤΑΙ


ΜΑΡΑΙΝΕΤΑΙ

Ο ασημένιος ήλιος με χαρωπές αχτίδες
το κάθε τι, τον ουρανό, όλη τη γη στολίζει,
και χύνει, λες, η θάλασσα αδιάκοπες ελπίδες
όταν πλατύ το γέλιο της τ' αστραφτερό σκορπίζει.

Στο χέρι πήρ' η Άνοιξη αέρινα πινέλα
και με το λαμπροπράσινο της Φύσης τ' ώριο χρώμα
έντυσε κάμπους και βουνά. Και της ζωής η τρέλα
άνοιξε κάθε λούλουδου το μυρωμένο στόμα.

Παντού ξεχείλισ' η χαρά. Απ' όλα τα λουλούδια
μόνον ο δόλιος μενεξές μένει στη γη θλιμμένα,
αδιάφορος στα θεϊκά κάθε πουλιού τραγούδια.
Μαραίνεται ο δύστυχος, μαράθηκ' οιμένα.

[Δημοσιεύτηκε: Παρνασσός, 19.02.1914, Κρητικός Αστήρ, Απρίλιος 1914, Ελλάς, 21.08.1914]

Σάββατο, Μαρτίου 24, 2007

ΣΟΝΕΤΟ


ΣΟΝΕΤΟ

Τα φύλλα κιτρινίσανε και, πέφτοντας στο χώμα,
ξεχύνονται σ' αφάνταστο, σ' απότρελο χορό.
Τα λουλουδάκια κλείσανε το θεϊκό τους στόμα
και γέρνουν άθελα στη γη, κοπάδι θλιβερό.

Ο ήλιος, που άλλοτε, που χθες, προχθές ακόμα
εσκόρπιζε το γέλιο του, ψηλά, το λαμπερό,
σκυθρώπασε, και έπνιξε τ' ολόχρυσό του χρώμα
στα μολυβένια σύννεφα που πέρα εκεί θωρώ.

Η θάλασσα εφούσκωσε κ' έθρεψε το κύμα,
στο πεζοδρόμι η βροχή χτυπάει ρυθμικά
και του διαβάτη βιαστικό ακούγεται το βήμα.

Απ' τη βροχή ετρόμαξαν τ' αθώα χελιδόνια
και σαν πετάνε φαίνεται πως λένε μυστικά:
«Εμπρός, εμπρός, να φύγουμε, θ' αρχίσουνε τα χιόνια».

[Δημοσιεύτηκε: Ελλάς, 31.10.1913, Παρνασσός, 12.10.1914]

Πέμπτη, Μαρτίου 22, 2007

Η ΚΟΣΜΟΞΑΚΟΥΣΜΕΝΗ


Η ΚΟΣΜΟΞΑΚΟΥΣΜΕΝΗ

Αυτή 'ταν η αιθερόπλαστη, μιας αυγής κοπέλα,
αυτή 'χε άκακη καρδιά π' αγκάλιαζε τον ουρανό,
μέσα στον κήπο έτρεχε με του παιδιού την τρέλα,
ανάμεσα στα λούλουδα, λουλούδι ζωντανό.

Ένα πουλί, της ψάθας της τής ανθοστολισμένης
γελάστηκε και τσίμπησε το ψεύτικο σταφύλι·
εν' άλλο, απονήρευτο, της κοσμοξακουσμένης
για κεράσια ανόμισε τα κερασένια χείλη·

την πλάνη του σαν είδανε, γελάσανε τα κρίνα
και σκόρπισαν εν' άρωμα γλυκύτερο ακόμα·
από τον ήλιο έφυγε μια χαρωπή ακτίνα
και στην νεράιδα έχυσε τ' ολόχρυσό της χρώμα.

Το άνθος εμαράθηκε και η πανώρια σβήνει
σαν όνειρο απατηλό, σαν οπτασία θεία.
Με το καπέλ' ο κηπουρός την κερασιά του ντύνει
για να φοβίσει τα πουλιά -- για δες μια πονηριά!

Μα τα πουλιά σαν είδανε την ψάθα κρεμασμένη
θυμήθηκαν την όμορφη -- ω, ποιος θα την ξεχάσει! --
κι αμέσως εριχτήκανε σα λύκοι πεινασμένοι.
Την άλλη μερ' η κερασιά δεν είχ' ένα κεράσι.

[
Δημοσιεύτηκε: Παρθενών, 09.10.1913, Ελλάς, 05.03.1915]